piątek, 13 listopada 2026
wPrawo.pl Portal informacyjno-publicystyczny
Świadkowie Rzezi Wołyńskiej

„Ukraińcy kolaborowali z Niemcami, odcinali głowy, a po wojnie przyjmowali polskie nazwiska!”. Wspomnienia Anny Misztal, świadka ukraińskiego ludobójstwa na Polakach [WIDEO]

Anna Misztel / Fot. Jacek Międlar
Anna Misztel / Fot. Jacek Międlar

Kolejnym Świadkiem ukraińskiego ludobójstwa na Polakach, z którym miałem zaszczyt przeprowadzić wywiad, jest Anna Misztal (z domu Wijatyk). Urodziła się w Wigilię Bożego Narodzenia 1933 roku w Szumlanach (woj. tarnopolskie).

Wspomina, że przed wybuchem II wojny światowej relacje polsko-ukraińskie były bardzo serdeczne.
– W czasie sianokosów szli Polacy z Ukraińcami, razem pięknie śpiewali. To była sielanka – mówi Pani Anna i wspomina, że Ukraińcy wyznania greckokatolickiego i Polacy wyznania rzymskokatolickiego wspólnie uczestniczyli w uroczystościach kościelnych, odpustach. Jej kościół parafialny mieścił się miejscowości Buszcze, zaś Ukraińcy mieli cerkiew w Szumlanach.
– W naszej wiosce więcej domów było ukraińskich – opowiada i pokazuje zdjęcie swojego domu, a także stryja, którego zamordowali Ukraińcy.

Pani Anna wspomina, że w jej okolicy Ukraińcy zaczęli mordować Polaków w roku 1943. Jednak zanim do tego doszło, już od początku wojny Ukraińcy kolaborowali z niemieckimi okupantami i dawali upust nienawiści do Polaków.
– Zamordowali kilka osób z mojej najbliższej rodziny. Ukraińcy spalili żywcem Józefa i Annę Wijatyków – opowiada. – 30 listopada 1943 roku o godzinie 8 wieczorem pod samą cerkwią, dzień zabaw andrzejkowych zamordowali Gradowskiego Stanisława, mojego stryja Michała Wijatyka, który miał 32 lata i Morozowskiego Józefa – wspomina.

Wskazuje, że w Szumlanach i pobliskich miejscowościach było wiele mieszanych małżeństw. Dokładnie zapamiętała małżeństwo Michała Żaka – Ukraińca z Polką. Ukraińscy zbrodniarze zamordowali go za to, że nie chciał przystąpić do ukraińskiej bandy trudzącej się mordowaniem Polaków.
– Odcięli mu głowę na pniaku. Widziałam na własne oczy! – dodaje.

Pani Anna Misztel kategorycznie sprzeciwia się ukrainizacji Polski. Wskazuje na to, o czym mówili mi także inni Świadkowie, z którymi rozmawiałem, że wielu Ukraińców, po 1945 roku osiedlało się na terenie okupowanej Polski, fałszowało dokumenty i przyjmowało polskie nazwiska. Moja rozmówczyni wyraża obawy, że banderyzacja Ukrainy doprowadzi do kolejnych zbrodni na Polakach. Czy jest szansa na pojednanie z Ukraińcami?
– Gdyby była pewność, że żałują, przepraszają i odcinają się od hołdowania zbrodniarzom, to można wybaczyć – zaznacza. – Tylko zastanawiam się czego oni, Ukraińcy, w Polsce szukają? Mają swój kraj. Niech wracają do siebie.

Cała rozmowa z Panią Anną Misztal jest dostępna w aplikacji wPrawoTV na Androida (TUTAJ) oraz iOS (TUTAJ). Subskrybując aplikację za niecałe 5 złotych miesięcznie, wspieracie Państwo moje działania w realizacji tego ważnego projektu. W aplikacji znajdziecie także kilkadziesiąt innych nagrań ze Świadkami Rzezi Wołyńskiej.

Wspierającym realizację tego projektu z całego serca dziękuję (WSPARCIE – TUTAJ) i zachęcam do dokonania zakupu, zwłaszcza moich książek na http://sklep-wprawo.pl. Zamówienia zagraniczne: kontakt@sklep-wprawo.pl.

Opracowane wywiady:

Piszemy niezależnie. Dzięki Tobie możemy robić to dalej. Wesprzyj portal