Trzydzieści sześć państw oraz Unia Europejska poparły w piątek utworzenie Poszerzonego Porozumienia Częściowego dotyczącego Komitetu Zarządzającego Specjalnego Trybunału ds. Zbrodni Agresji przeciwko Ukrainie. Rezolucję przyjęto podczas ministerialnej sesji Rady Europy w Kiszyniowie, stolicy Mołdawii.
Przyjęty dokument zakłada powołanie Komitetu Zarządzającego odpowiedzialnego za zapewnienie finansowania i zaplecza administracyjnego dla przyszłego trybunału. Nowa struktura ma umożliwić prowadzenie dochodzeń, ściganie oraz sądzenie osób odpowiedzialnych za agresję przeciwko Ukrainie, uzupełniając tym samym lukę w kompetencjach Międzynarodowego Trybunału Karnego.
W obradach Komitetu Ministrów Rady Europy uczestniczył wiceminister spraw zagranicznych Polski Artur Harazim. Już w kwietniu Polska przekazała sekretarzowi generalnemu Rady Europy deklarację gotowości przystąpienia do Poszerzonego Porozumienia Częściowego.
Podczas piątkowej sesji sekretarz generalny Rady Europy Alain Berset oraz minister spraw zagranicznych Mołdawii Mihai Popsoi przekazali rezolucję dotyczącą ustanowienia porozumienia szefowi ukraińskiej dyplomacji Andrijowi Sybisze.
– Państwa uczestniczące wykonały decydujący krok w stronę realnego utworzenia Specjalnego Trybunału i pociągnięcia do odpowiedzialności za agresję przeciwko Ukrainie. Ten trybunał oznacza sprawiedliwość i nadzieję – podkreślił Alain Berset. Zaapelował również do sygnatariuszy o szybkie zakończenie krajowych procedur niezbędnych do formalnego przystąpienia do inicjatywy oraz zapewnienia jej stabilnego finansowania.
Andrij Sybiha zaznaczył z kolei, że rozliczenie zbrodni agresji ma fundamentalne znaczenie dla odbudowy zaufania i poczucia sprawiedliwości w Europie. – Moralne fundamenty Europy i świata zostaną odbudowane dopiero wtedy, gdy agresja przeciwko Ukrainie spotka się z odpowiedzialnością karną – stwierdził.
Polskie Ministerstwo Spraw Zagranicznych poinformowało, że agenda rozmów w Kiszyniowie obejmowała również kwestie przeciwdziałania zagranicznym manipulacjom informacyjnym i ingerencjom (FIMI), a także działania Rady Europy związane z migracją.
Jak przekazał Artur Harazim, zagraniczne operacje dezinformacyjne i ingerencje osłabiają instytucje państwowe, podważają zaufanie społeczne i uderzają w fundamenty demokracji. Wiceminister zwrócił uwagę, że Polska na co dzień mierzy się z cyberatakami, kampaniami dezinformacyjnymi oraz działaniami hybrydowymi.
– Dlatego wspieramy prace nad instrumentem prawnym Rady Europy dotyczącym FIMI, najlepiej w formie konwencji ramowej, która będzie chronić społeczeństwa, a jednocześnie gwarantować wolność słowa – podkreślił Harazim.
Wiceminister zaznaczył także, że migracja bywa wykorzystywana jako narzędzie destabilizacji państw demokratycznych. Jak ocenił, Polska i kraje regionu doświadczają tego zjawiska bezpośrednio. Wyraził jednocześnie poparcie dla Deklaracji z Kiszyniowa, która – jego zdaniem – zachowuje równowagę między ochroną praw podstawowych a potrzebą zapewnienia bezpieczeństwa państwom dotkniętym presją migracyjną.
Komentarz: Coraz częściej można odnieść wrażenie, że Ukraina interpretuje swoje uprawnienia wyjątkowo szeroko — także w wymiarze międzynarodowym.