A. i K. Żabierkowie: ŻYDOWSCY DEZERTERZY ARMII ANDERSA

7 1 790

W tych dniach nasze myśli pochylają się nad poświęceniem polskiego żołnierza z II Korpusu walczącego o przełamanie linii Gustawa w czasie zmagań na Półwyspie Apenińskim. Jednak zanim Armia Andersa rozpoczęła walki we Włoszech, jej trasa marszu przebiegała przez Palestynę. Z tą wędrówką związany jest rzadko wspominany fakt dezercji żydowskich żołnierzy, którzy zostali wyprowadzeni z Armią Polską ze Związku Sowieckiego.

16 lipca 1942 roku. W 3 Dywizji Strzelców Karpackich na ogólną liczbę 16 6742 żołnierzy społeczność żydowska reprezentowana była przez 18 oficerów i 1142 żołnierzy. Sytuacja ta uległa diametralnej zmianie w momencie, kiedy dywizja ta przechodziła przez tereny Palestyny. Ostatecznie w dniu wyjazdu na front włoski na przełomie 1943/1944 roku w składzie dywizji znalazło się już tylko 3 oficerów żydowskich spośród 222 starozakonnych. Oni byli wierni Polsce, którą traktowali jak swoją Ojczyznę, a sami czuli się Polakami1.

Jednak zdecydowana większość żydów dopuściła się dezercji i porzuciła polską armię, co zostało utrwalone w kronice dywizji, którą obecnie można swobodnie przeglądać dzięki udostępnieniu jej przez Instytut im. Władysława Sikorskiego w Londynie. We wspomnianej kronice wydarzenie to opisano następująco:

Wsparcie - darowizny

(…) Ostatnia niedziela przed opuszczeniem Palestyny, przyniosła plon w postaci masowej dezercji żołnierzy – żydów z DSK. Już wkrótce po przybyciu do Palestyny zanotowano sporadyczne wypadki dezercji żołnierzy-żydów, zarówno z DSK, jak i z innych jednostek. W miesiącu październiku dezercja żydów przybrała charakter masowy i zorganizowany. Największe nasilenie dezercji przypada na m. listopad, a szczególnie na tydzień poprzedzający wyjazd z Palestyny. Szczególnie silną falę dezercji wywołała zapowiedź odejścia dywizji na front, zawarta w rozkazie N. Wodza z dnia 14 listopada. W następną niedzielę, 21 listopada nie powróciło z przepustek do oddziałów…. żołnierzy-żydów. (…) znaczenie samego zjawiska wykracza daleko poza ramy wewnętrznych spraw jednostki. Wśród żołnierzy Dywizji nie było antysemityzmu. Nikt nie czynił rozróżnienia między Żydami a Polakami. Żydzi czuli się DSK dobrze, duży ich odsetek pełnił funkcję w kancelariach i w sztabach, gdzie zajęcia są mniej męczące i łatwiej o przepustki. Nawet i obecnie stosunek żołnierzy polskich do pozostałych Żydów jest kulturalny, choć zaufanie zostało poderwane. Ogólnie słyszy się opinię, że lepiej, iż Żydzi zdezerterowali teraz, niż gdyby mieli uciekać z frontu2.

Przykład 3 DSK nie był odosobniony w strukturach II Korpusu. W kronice 13 Wileńskiego Batalionu Strzelców 5 KDP zapisane zostały odczucia towarzyszące polskim żołnierzom w momencie opuszczania szeregów polskiego wojska przez żydów: Tymczasem żydzi znajdujący się w Armii Polskiej w zetknięciu z Palestyną… zawiedli nas, nasze do nich zaufanie, nasze prawo, które stawiało ich na równi obowiązków i przywilejów obywatelskich z innymi. W okresie do dnia 17 października zdezerterowało około 90% reszta przed wyjazdem a nawet w czasie wyjazdu z Palestyny. Zostały nieliczne jednostki – należałoby przypuszczać – bliżej uczuciowo związane z Polską. Stwierdzony fakt bez komentarzy – gdyż sam fakt jest najlepszym i wystarczającym komentarzem3.

Naszym obowiązkiem jest pamiętać o bohaterskich żołnierzach, wśród których znajdowali się również żydzi czujący się Polakami. Jednak naszym obowiązkiem jest również przypominanie tych kart historii stosunków polsko-żydowskich, które nie należą do chwalebnych, nawet pomimo wielkich pragnień przedstawicieli polityki, chcących widzieć w tej społeczności współtwórców i współgospodarzy Rzeczypospolitej.

Może ci się spodobać również Więcej od autora

% Komentarze

  1. Mieczyslaw mówi

    Zyd zawsze zdradzal ploske dla swoich interesow

  2. Jacek Wójcikiewicz mówi

    Polecam książkę Petera Rainy,polskiego endeka z Kaszmiru,pt-„Czy Władysław Gomułka był antysemitą”.Ciekawa lektura.

  3. z-k mówi

    Ja natomiast polecam książkę „Mój wiek” Aleksandra Wata ” przedwojennego lewicowego żyda, którego los rzucił do Armii Andersa. Pisze z oburzeniem jak to „nasi” opanowali wszystkie stanowiska związane z aprowizacją, kuchnie magazyny z żywnością, mundurowe itp. i bezczelnie okradali żołnierzy, szpitale, dzieci – handlowali żywnością, kocami. Przeczytajcie

    1. szalom mówi

      Wydaje się, że ów regiment przeszkolonych nkwd-stów, który zdezerterował w Palestynie to była gra żydobolszewii dla uzyskania właściwego kształtu ideologicznego przyszłego Izraila i to być może zadecydowało o zgodzie na ewakuację armii do Persji. A książka owego żyda warta przeczytania

  4. piotr mówi

    ciekawostkihistoryczne.pl 10 faktów z historii Armii Andersa, które powinien znać każdy Polak.

  5. j-da mówi

    Ci dezerterzy byli w większości bolszewickimi agentami Berii

  6. asdasd mówi

    Obiło mi się o uszy że to za zgodą Andersa nie wrócili już do szeregów, chcieli ubogacić swoją „kulturą” palestynę.

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Ta strona wykrozystuje pliki cookies. więcej informacji

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close